Dave Zuuring 06-12-2017|
3
minuten

Het klinkt als een versje uit onze kindertijd, maar ook in de moderne logistiek gaat het in sommige gevallen zeker op: ‘blijf zitten waar je zit’. Voor heftruckchauffeurs kan het advies zelfs levensreddend zijn. Bijvoorbeeld als ze – om wat voor reden dan ook – hun stoel verlaten terwijl de truck nog rijdt. Niet voor niets is een gordel op alle heftrucks verplicht. Of niet?

Het antwoord is kort en duidelijk: nee, een gordel op heftrucks is niet verplicht! Sinds 5 december 2002 geldt wél voor alle heftrucks dat ze moeten zijn voorzien van een hulpmiddel dat de chauffeur binnen de contouren van de truck houdt en zorgt dat hij niet bekneld raakt als de truck onverhoopt kantelt. Maar dat hoeft dus niet noodzakelijk een gordel te zijn. In dit blog leggen we precies uit hoe het zit met de gordelplicht.

Gordel of hekje: wat schrijft de wet voor?

Vanuit kostenoverweging wordt er in de meeste gevallen uiteindelijk overigens wel gekozen voor een veiligheidsgordel. Maar er zijn meer middelen die ervoor zorgen dat de chauffeur veilig binnen de contouren van de truck blijft. Denk dan aan beschermhekjes of -beugels, of zelfs complete gesloten cabines. Deze bieden als extra voordeel meer bewegingsvrijheid tijdens het werk.

Zowel veiligheidsgordels als beschermhekjes, -beugels en cabines voldoen aan de wettelijke eisen die zijn vastgelegd in het arbeidsbesluit (artikel 7.17a lid 4). Hierin staat dat een mobiel intern transportmiddel voorzien moet zijn van “een systeem dat voorkomt dat de chauffeur bij kanteling bekneld kan geraken onder de heftruck”.

Deze wetgeving geldt niet voor alle trucks

Dit voorschrift geldt echter niet voor álle mobiel intern transportmiddelen. Voor reachtrucks zijn gordels of beugels bijvoorbeeld niet verplicht. Het verschil zit ‘m in het beknellingsrisico in combinatie met de bouw van de truck.

Een heftruck heeft een zogeheten ‘frontzit’ (de chauffeur zit in de rijrichting) en is van twee kanten toegankelijk. Bij onvakkundig gebruik kan de truck zowel voorwaarts als zijwaarts kantelen. Bij een zijwaartse kanteling heeft iedere chauffeur automatisch de onbedwingbare neiging om via de lage zijde weg te springen. Dat is dezelfde zijde waarnaar de truck kantelt, waardoor het levensgrote risico ontstaat dat de chauffeur onder de truck terecht komt. Vandaar dat een kantelbeveiliging hier verplicht is.

Op een reachtruck zit de chauffeur daarentegen dwars op de rijrichting. Bovendien is een reachtruck slechts van één kant toegankelijk; de achterzijde. Deze achterzijde is echter nooit de kant waarnaar de truck zal kantelen. En precies daarom is een gordel of beugel op een reachtruck niet verplicht. Het is immers fysiek onmogelijk dat je als chauffeur bekneld raakt onder een kantelende reachtruck.

Gevaarlijke situaties

Maar ook als er geen kantelgevaar is, is het belangrijk dat de chauffeur op de stoel blijft zitten. Doet hij dat niet, dan kunnen immers alsnog gevaarlijke situaties ontstaan. 

Om de veiligheid te verhogen, en te waarborgen dat de chauffeur blijft zitten waar hij zit zolang de truck rijdt, zijn heftrucks uitgerust met een dodemansknop. Dit is meestal een schakelaar onder de stoel. Die schakelt de truck direct uit als de chauffeur tijdens het rijden het contact met de stoel verbreekt, bijvoorbeeld als hij onwel wordt. De truck komt dan automatisch en op een veilige manier tot stilstand.

De dodemansknop op de heftruck is niet nieuw, maar wordt wel steeds slimmer. Geavanceerde systemen zorgen er – simpel gezegd – voor dat de truck niet meer werkt als de chauffeur niet op zijn plek zit. Niet alleen de aandrijving wordt uitgeschakeld, maar ook de hydrauliekfuncties. Ook kan ongewenst terugrollen van de truck, bijvoorbeeld op hellingen, voorkomen worden. Wel zo veilig!

Bent u met veiligheid nog niet waar u zijn wilt? Met onze Safety Scan krijgt u een eerste indruk van de veiligheid op de werkvloer – met in het bijzonder het magazijn. Deze interessante tool is gratis, u hoeft alleen 9 vragen te beantwoorden over de situatie in uw organisatie.

De Safety Scan is gratis, vul hem hier in:New Call-to-action

Dave Zuuring
Dave Zuuring | Linkedin

Werkt aan kennisontwikkeling binnen en buiten Toyota Material Handling Nederland.